Clement Attlee, 1945-1951 yılları arasında İngiltere başbakanlığı yapan ve ülkenin modern refah devletinin temellerini atan İşçi Partili siyasetçidir.
Başbakanlığı döneminde kurulan Ulusal Sağlık Hizmeti ve gerçekleştirilen kamulaştırmalarla İngiltere'nin savaş sonrası dönüşümüne öncülük etti.
Doğumu ve eğitimi
Clement Attlee, 3 Ocak 1883'te Londra'nın Putney semtinde doğdu. Haileybury Koleji'nin ardından Oxford Üniversitesi'nde eğitim gördü ve avukatlık eğitimi aldı.
Londra'nın yoksul East End bölgesinde sosyal hizmetlerde çalışması, siyasi görüşlerini derinden etkiledi. Attlee, 1908'de İşçi Partisi'ne katıldı.
Askerlik ve siyasete giriş
Birinci Dünya Savaşı'nda İngiliz ordusunda görev yapan Attlee, binbaşı rütbesine yükseldi ve Çanakkale ile Mezopotamya cephelerinde savaştı. 1916'da ağır biçimde yaralandı.
1922'de parlamentoya seçilen Attlee, 1924 ile 1929-1931 yıllarında bakanlık görevleri üstlendi. 1935'te İşçi Partisi liderliğine getirildi ve İkinci Dünya Savaşı sırasında Churchill'in koalisyon hükümetinde önemli rol oynadı.
Başbakanlık dönemi ve reformlar
Attlee, 26 Temmuz 1945'te başbakan oldu ve bu görevi 26 Ekim 1951'e kadar sürdürdü. Döneminin en önemli adımı, 1948'de ücretsiz sağlık hizmeti sunan Ulusal Sağlık Hizmeti'nin kurulması oldu.
Hükümeti kömür, demiryolları ve çelik gibi büyük sanayileri kamulaştırdı, refah devletini genişletti. Aynı dönemde Hindistan, Pakistan ve Burma gibi ülkelerin bağımsızlık süreçleri yönetildi. Dış politikada Marshall Planı desteklendi ve 1949'da NATO'nun kuruluşuna katkı sunuldu.
Sonraki yılları
Attlee, 1951 seçimini kaybetmesine rağmen İşçi Partisi liderliğini 1955'e kadar sürdürdü. Aynı yıl Earl Attlee unvanıyla lordluğa yükseltildi.
Clement Attlee, 8 Ekim 1967'de 84 yaşında Londra'da hayatını kaybetti. Külleri Westminster Abbey'e defnedildi. 1922'de Violet Millar ile evlenen Attlee'nin dört çocuğu oldu.
