Son günlerde gündeme gelen 18 yaş altı sigorta iptali iddiaları, özellikle EYT’liler arasında endişe yarattı. Risk, tüm çalışanları değil belirli bir grubu ilgilendiriyor.
18 yaşından önce sigortalı olan milyonlarca kişi, son günlerde ortaya atılan “sigorta başlangıcı iptal edilecek” iddiaları nedeniyle hizmet dökümlerini kontrol etmeye başladı.
Ancak tartışma, 18 yaş altında sigortası yapılan herkesi kapsamıyor. Riskli grup, çocuk yaşta anne veya babasına ait işyerinde sigortalı gösterilenlerden oluşuyor.
Bir fabrikada, markette, restoranda, tekstil atölyesinde ya da aile dışı bir işverenin yanında çalışanlar için aynı başlık altında genel bir iptal riski bulunmuyor.
Asıl tartışma, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun 2013/11 sayılı genelgesinden kaynaklanıyor. Genelgede, anne veya babaya ait işyerinde çalışan küçükler için vasi katılımıyla yapılmış ve hakim tarafından onaylanmış hizmet sözleşmesi şartı aranıyor.
Bu şart yoksa SGK, geriye dönük incelemelerde bazı sigortalılık bildirimlerini geçersiz sayabiliyor. Sorun çoğu zaman yıllar sonra, emeklilik başvurusu sırasında ortaya çıkıyor.
Bu durum özellikle EYT kapsamında emeklilik planı yapanları etkileyebiliyor. İlk sigorta girişi 8 Eylül 1999 öncesine dayanan bir kişinin başlangıcı iptal edilirse, EYT hakkı da tehlikeye girebiliyor.
Risk yalnızca emeklilik başvurusu yapanlarla sınırlı değil. Daha önce emekli olmuş bazı kişilerde de prim günlerinin silinmesi, aylığın kesilmesi veya geçmiş maaşların geri istenmesi gibi sonuçlar gündeme gelebiliyor.
Yargı kararlarında ise yalnızca şekil şartına değil, fiili çalışmanın gerçekten yapılıp yapılmadığına bakılıyor. Mahkemeler işyerinin faaliyeti, bordro kayıtları, ücret ödemeleri, tanık anlatımları ve çalışma düzenini birlikte değerlendiriyor.
Bu nedenle 18 yaşından önce anne veya babasının işyerinde sigortalı görünenlerin e-Devlet üzerinden hizmet dökümünü kontrol etmesi önem taşıyor. Olası iptal ya da inceleme durumunda ise hukuki destek alınması gerekiyor.
Konunun uzmanları, başka işveren yanında fiilen çalışanların bu tartışma nedeniyle paniğe kapılmaması gerektiğini belirtiyor. Sorun, aile işyerinde yapılan bildirimlerin SGK tarafından nasıl değerlendirildiğiyle sınırlı.
