İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) yeniden bir hafta vadeli repo ihaleleriyle fonlamaya başlamasının ardından oluşan yaklaşık 3 puanlık maliyet düşüşünün kredi faizlerine de yansımasını beklediklerini açıkladı. Avdagiç, iş dünyası açısından finansmana erişim kadar finansman maliyetinin de önemini koruduğunu vurguladı.
Anadolu Ajansı Finans Masası'nda ekonomi gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Avdagiç, repo ihalelerine dönüşle sağlanan 3 puanlık indirime işaret ederek, bu düşüşün hafta başından itibaren tüm kredi faizlerine yansıması yönünde beklentileri bulunduğunu söyledi.
REPO İHALELERİNE DÖNÜŞ NEDEN ÖNEMLİ?
TCMB, 2026'nın ilk aylarında sıkı para politikası duruşunu korurken bir hafta vadeli repo ihalelerine ara vermiş ve piyasanın likidite ihtiyacını ağırlıklı olarak daha yüksek faizli gecelik fonlama üzerinden karşılamıştı. TCMB Başkanı Fatih Karahan, 13 Ağustos'taki Enflasyon Raporu sunumunda bu süreçte bir hafta vadeli repo ihalesi açılmadığını, fonlamanın üst banttan yapılan gecelik işlemlerle sürdürüldüğünü belirtmişti.
Merkez Bankasının 2026-I Finansal İstikrar Raporu da fonlama koşullarındaki değişimin bankacılık faizlerine etkisini ortaya koydu. Rapora göre şubat sonrasında bir hafta vadeli repo ihalelerine ara verilmesiyle ağırlıklı ortalama fonlama maliyeti 3 puan yükselirken, aynı dönemde TL ticari kredi faizi 2,7 puan, ihtiyaç kredisi faizi 3,2 puan ve TL mevduat faizleri 2,5 puan arttı. Bu veriler, merkez bankası fonlama maliyetindeki değişikliklerin kredi ve mevduat piyasasına aktarılabildiğini gösteriyor.
POLİTİKA FAİZİ YÜZDE 37 SEVİYESİNDE
TCMB Para Politikası Kurulu, temmuz toplantısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37'de sabit tuttu. Gecelik borç verme faizi yüzde 40, gecelik borçlanma faizi ise yüzde 35,5 seviyesinde bırakıldı. Merkez Bankası, para politikası adımlarının enflasyon gerçekleşmeleri, enflasyonun ana eğilimi ve beklentiler dikkate alınarak toplantı bazlı ve ihtiyatlı biçimde belirleneceğini bildirdi.
Politika faizi 2026'nın başında yüzde 38'den yüzde 37'ye indirilmiş, ardından mart, nisan, haziran ve temmuz toplantılarında yüzde 37 seviyesinde korunmuştu. TCMB, kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışında gelişmeler yaşanması halinde parasal aktarım mekanizmasının ilave makroihtiyati adımlarla desteklenebileceğini de açıklamalarında vurguluyor.
İŞ DÜNYASININ GÜNDEMİNDE FİNANSMAN MALİYETİ VAR
Avdagiç'in son değerlendirmesi, İTO'nun daha önce dile getirdiği finansman maliyetlerinin düşürülmesi yönündeki çağrılarının devamı niteliğinde. İTO Başkanı haziran ayında yüksek faiz ortamının reel sektör üzerindeki baskısının sürdüğünü, özellikle ihracatçı şirketlerin yüksek finansman maliyetleri ve zayıf dış talep nedeniyle kârlılık baskısıyla karşı karşıya kaldığını belirtmişti.
Avdagiç, 2025'te TCMB'nin politika faizinde yaptığı 300 baz puanlık indirimin ardından da faiz düşüşünün reel sektöre aktarılabilmesi için KOBİ'lerin kredi kanallarına erişiminin güçlendirilmesi gerektiğini savunmuştu. İTO yönetimi, kredi maliyetlerindeki gerilemenin üretim, ihracat ve şirketlerin sermaye yapısı açısından önem taşıdığı görüşünü sürdürüyor.
KREDİ FAİZLERİ POLİTİKA FAİZİYLE AYNI DEĞİL
Merkez Bankasının fonlama koşullarındaki değişiklikler banka kredilerinin maliyetini etkileyebilse de ticari, ihtiyaç, konut ve taşıt kredilerinde uygulanan oranlar doğrudan ve aynı büyüklükte değişmek zorunda değil. Bankaların fonlama maliyeti, vade yapısı, kredi riski, mevduat maliyetleri ve düzenleyici çerçeve gibi unsurlar nihai kredi faizlerinde belirleyici oluyor.
Bu nedenle repo fonlamasındaki 3 puanlık düşüşün kredi ürünlerine ne ölçüde ve hangi hızda yansıyacağı bankaların fiyatlama politikalarıyla birlikte izlenecek. Avdagiç'in açıklaması da doğrudan açıklanmış bir kredi faiz indirimi değil, iş dünyasının fonlama maliyetindeki düşüşün kredi piyasasına aktarılması yönündeki beklentisini ifade ediyor.
