İstanbul Boğazı'nın korunması amacıyla mevzuata aykırı yapı ve eklentilere yönelik geniş kapsamlı yeni bir süreç başlıyor. İBB'ye bağlı Boğaziçi İmar Müdürlüğünün Sarıyer, Beşiktaş, Üsküdar ve Beykoz'da tespit edilen toplam 4 bin 141 yapı için yıkım ihalesine hazırlandığı bildirildi. Kayıtlarda yalnızca ana yapılar değil; mevzuata aykırı balkon, çatı, garaj ve bahçe eklentileri de bulunuyor.
EN FAZLA KAYIT SARIYER'DE
Boğaziçi Öngörünüm Bölgesi kapsamındaki listede en yüksek sayı Sarıyer'de. İlçede 1.982 yapı ve eklenti hakkında işlem kaydı bulunduğu belirtiliyor. Böylece toplam 4 bin 141 kaydın yaklaşık yarısı Sarıyer'de yer alıyor.
Sarıyer'e ilişkin kayıtlarda kamuoyunun yakından tanıdığı isimlere ait taşınmazlar da bulunuyor. Ferdi Tayfur, Hülya Avşar, Harika Avcı, Süreyya Yalçın ve Mehmet Ali Erbil'in isimlerinin listede geçtiği aktarıldı. Ancak söz konusu kayıtlar, bu kişilere ait yapıların bütünüyle yıkılacağı anlamına gelmiyor; bazı işlemler taşınmazlarda sonradan yapılan ve mevzuata aykırı olduğu belirlenen bölümlerle sınırlı.
YIKIM KARARI EVİN TAMAMINI KAPSAMAYABİLİR
Yıkım listesinin kapsamı, sürecin önemli ayrıntılarından biri. Tespitler arasında ruhsatsız yapıların yanı sıra ruhsat ve eklerine aykırı bölümler, balkonlar, çatı değişiklikleri, garajlar ve bahçelerde sonradan oluşturulan çeşitli eklentiler bulunabiliyor. Bu nedenle her kayıt ayrı bir yapı veya villanın tamamının ortadan kaldırılacağı şeklinde değerlendirilmiyor.
BOĞAZİÇİ'NDE YIKIM SÜRECİ NASIL İŞLİYOR?
Boğaziçi'ndeki yapılaşma, bölgenin doğal, tarihi ve mimari özelliklerini korumayı amaçlayan 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu kapsamında özel hükümlere tabi. Kanun, Boğaziçi İmar Müdürlüğüne bölgedeki yapıları denetleme ve imar mevzuatına aykırı yapılar hakkında alınan yıkım kararlarını uygulama görevi veriyor.
Kanunun 13'üncü maddesine göre inşaat ruhsatı bulunmayan yapılar, ruhsat veya imar mevzuatına aykırı bölümler, mühürlemeden sonra yapılan ilaveler ile yapı kullanma izninden sonra mevzuata aykırı biçimde gerçekleştirilen değişiklik ve eklentiler yıkım kapsamına girebiliyor. Yıkım emrinin tebliğinin ardından yapı sahibi veya müteahhidin mevzuatta öngörülen süre içinde işlemi gerçekleştirmemesi halinde yıkım Boğaziçi İmar Müdürlüğünce yapılabiliyor ve masrafı kanundaki hükümler doğrultusunda ilgilisinden tahsil edilebiliyor.
GÖZLER 22 EYLÜL'DEKİ İHALEDE
4 bin 141 kayıtla ilgili yıkım ihalesinin 22 Eylül 2026'da yapılmasının planlandığı bildirildi. İhale sürecinin ardından mevzuata aykırı olduğu tespit edilen yapı ve eklentiler için uygulama aşamasına geçilmesi bekleniyor.
Boğaziçi Öngörünüm Bölgesi geçmişte de imar düzenlemeleri ve yapı kayıtları konusunda hukuki tartışmaların merkezinde yer aldı. Anayasa Mahkemesi, 2020 yılında verdiği kararda bu bölgede daha önce alınmış yıkım kararları ve idari para cezalarının iptalini öngören bazı düzenlemeleri Anayasa'ya aykırı bularak iptal etmişti. Bu karar da Boğaziçi'nin korunmasına ilişkin özel mevzuatın uygulanması bakımından önemli hukuki süreçlerden biri olmuştu.
