Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ardından özellikle 8 Eylül 1999 sonrasında ilk kez sigortalı olan çalışanların beklediği kademeli emeklilik yeniden gündemde. 2026 yılı itibarıyla bu gruba yeni bir emeklilik hakkı tanıyan düzenleme yürürlüğe girmiş değil. TBMM kayıtlarında kademeli emekliliğe ilişkin kanun teklifleri bulunmasına rağmen bunların yasalaşma süreci tamamlanmadı. Bu nedenle kademeli emekliliğin ne zaman çıkacağına ilişkin kesinleşmiş resmi bir tarih bulunmuyor.
1999-2008 ARASI İÇİN TEKLİF KOMİSYONDA
TBMM kayıtlarına göre 5 Aralık 2024'te Meclis Başkanlığına sunulan 2/2755 esas numaralı kanun teklifi, ilk sigorta başlangıcı 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında bulunanların emeklilik yaş ve prim koşullarının kademeli biçimde düzenlenmesini öngörüyor. Teklif 6 Aralık 2024'te Plan ve Bütçe Komisyonuna gönderildi ve TBMM'nin güncel kayıtlarında halen "komisyonda" görünüyor.
Kademeli emeklilik konusunda Meclis'e sunulan tek teklif de bu değil. 22 Kasım 2023 tarihli başka bir teklif, 8 Eylül 1999 sonrasında ilk kez sigortalı olanların yaşlılık aylığına kademeli şartlarla ulaşmasını amaçlıyor. Mart 2025'te sunulan bir diğer teklifte de işçi, memur ve sözleşmeli personel için kademeli emeklilik düzenlemesi önerildi. Bu tekliflerin de TBMM kayıtlarındaki son durumu "komisyonda".
2026'DA BAKANLIĞA YENİDEN SORULDU
Konu 2026 yılında Meclis denetiminin de gündemine geldi. Kars Milletvekili İnan Akgün Alp tarafından 30 Ocak 2026'da verilen yazılı soru önergesinde, 8 Eylül 1999 sonrasında işe başlayanlara kademeli emeklilik hakkı tanınması talebi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'a soruldu. TBMM kayıtlarına göre Bakanlığın yanıtı 29 Haziran 2026'da Meclis'e ulaştı.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan daha önce yaptığı açıklamalarda ise staj sigortası ve kademeli emeklilik konusunda Bakanlığın yürüttüğü bir çalışma bulunmadığını belirtmişti. Dolayısıyla Meclis'teki teklifler siyasi ve yasama gündemindeki talepleri gösterse de bunların varlığı tek başına yeni bir emeklilik düzenlemesinin yürürlüğe gireceği anlamına gelmiyor.
2000-2008 GİRİŞLİLER İÇİN ŞARTLAR ŞİMDİ NE?
Yeni bir kanun çıkmadığı sürece emeklilik hesabında mevcut sosyal güvenlik mevzuatı uygulanıyor. SGK'nın yayımladığı resmi bilgilere göre 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında ilk kez 4A kapsamında çalışmaya başlayanlarda iki temel seçenek bulunuyor. Kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaşın doldurulması ve 7 bin prim gününün tamamlanması bunlardan biri. Diğer seçenekte yine kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş şartıyla 25 yıllık sigortalılık süresi ve en az 4 bin 500 prim günü aranıyor.
30 Nisan 2008 sonrasında ilk kez sigortalı olanların yaşlılık aylığı koşullarında ise 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile belirlenen hükümler esas alınıyor. Sigortalının 4A, 4B veya 4C statüsü, ilk sigorta tarihi ve hizmet geçmişi emeklilik hesabını değiştirebildiği için herkes için geçerli tek bir emeklilik tarihi bulunmuyor.
İNTERNETTEKİ KADEMELİ EMEKLİLİK TABLOLARINA DİKKAT
2000, 2001, 2002 ve sonraki yıllarda işe başlayanlara farklı yaş ve prim günleri öngören çok sayıda "kademeli emeklilik tablosu" internette dolaşıyor. Ancak 2026 itibarıyla bu tabloları resmileştiren bir kanun bulunmadığından söz konusu hesaplamaların kesin emeklilik şartları olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
Yeni bir sistemin uygulanabilmesi için kanun teklifinin TBMM'deki yasama sürecini tamamlaması, kabul edilmesi ve yürürlüğe girmesi gerekiyor. Düzenleme yapılması halinde kimlerin kapsama alınacağı, hangi sigorta başlangıç tarihlerinin esas alınacağı, yaş sınırlarının ve prim günlerinin nasıl belirleneceği de kanun metniyle kesinleşecek.
EYT'DEN SONRA TARİH FARKI TARTIŞMASI
Kademeli emeklilik talebinin merkezinde EYT düzenlemesinin oluşturduğu tarih sınırı bulunuyor. 2023 yılında yürürlüğe giren EYT düzenlemesi, 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigorta başlangıcı bulunan belirli çalışanların emeklilikte yaş koşulunu kaldırmıştı. Bu tarihten sonra sigortalı olanlar ise mevcut yaş koşullarına tabi olmaya devam etti.
Bu nedenle özellikle 9 Eylül 1999 ve sonrasında çalışmaya başlayanlar, sigorta başlangıç tarihine göre yaş ve prim koşullarının aşamalı olarak değiştirilmesini talep ediyor. TBMM'ye sunulan teklifler de bu talebin yasama gündemine taşındığını gösteriyor ancak şu aşamada tekliflerin kanunlaştığına ilişkin bir kayıt bulunmuyor.
KADEMELİ EMEKLİLİK NE ZAMAN ÇIKACAK?
28 Ağustos 2026 itibarıyla kademeli emeklilik için açıklanmış resmi bir yürürlük tarihi yok. Meclis'te konuyla doğrudan ilgili teklifler bulunuyor ancak bunlar komisyonda bekliyor. Bu nedenle "kademeli emeklilik çıktı" veya belirli bir tarihte kesin olarak yürürlüğe gireceği yönündeki paylaşımlara ihtiyatla yaklaşılması gerekiyor. Kesin koşullar ancak yeni bir kanunun kabul edilip yürürlüğe girmesi halinde belli olacak.
